محمود
احمدی نژاد در مناظره با میر حسین موسوی، ضمن تاکید بر مدارای دولت نهم با
منتقدان، تاکید کرد دولت او هیچ روزنامه ای را توقیف نکرده است. آنچه در
ادامه می خوانید کمکی دوستانه است برای تقویت حافظه تاریخی آقای رییس
جمهور چراکه ایشان خود به درستی گفته اند: حافظه تاریخی نباید از دست
برود....
محموداحمدی نژاد امروز رییس جمهور است،
دیروز استاندار اردبیل و پریروز شاکی روزنامه سلام. مناظره میر حسین و
احمدی نژاد برای مطبوعاتی ها نقطه عطف بود. مردی که تا یک دهه پیش شاکی
خصوصی روزنامه سلام بود و یکی از روزنامه های منتقد آن دوره را به محاق
تعطیل کشید، مردی که موسوی و خاتمی را به خاطر نحوه برخورد با منتقدان به
تندی مورد حمله قرار می دهد.
شاکی خصوصی روزنامه سلام امروز مدعی این است
که در دوره چهار ساله اش 320 هزار تیتر در مخالفت با او و برنامه هایش در
مطبوعات منتشر شده است.
مسعود حیدری، مديرعامل سابق خبرگزاری كار
ايران (ايلنا) که در دوره احمدی نژاد برای مدتی طعم تلخ توقیف را چشید در
نامه ای نوشته که: «با يك حساب سرانگشتی حتی با احتساب روزهاي تعطيل (365
روز سال و بدون احتساب روزهاي جمعه و ساير ايام تعطيل كه كلا طي 4 سال به
رقم 1460 روز ميرسد) به اين نتيجه ميرسيم كه مطابق ادعاي رئيس دولت
روزانه حدود 220 تيتر و مطلب عليه دولت توسط رسانههاي منتقد ايشان منتشر
و در اختيار افكار عمومي قرار گرفته است كه نشان ميدهد ايشان محاسبه
نكردهاند كه اولاً چند روزنامه در كشور منتشر ميشود و ثانياً اين تعداد
روزنامه كه به زعم ايشان، همه آنها مخالف و منتقد دولت نهم بودهاند،
روزانه قادر به درج چند تيتر هستند؟»
گویا در این آمار هم مثل بقیه آمارهایی که توسط دولت نهم ارائه شده، باید شک کرد.
بد نیست فقط یک بار کلمه «توقیف» را در یک
موتور جستجو، وارد کرده و ببینید که چه اتفاقی رخ می دهد. «توقیف» مثل یوغ
بر گردن مطبوعاتیان انداخته شده است.
در دوره احمدی نژاد اگر چه این موضوع یدک
کشیده شد که «از هیچ روزنامه ای شکایت نمی کنیم و حتی شکایات دولتی را پس
می گیریم» اما این بار مطبوعات به بهانه های مختلف توسط هیات نظارت بر
مطبوعات (وابسته به وزارت ارشاد دولت نهم) توقیف شدند و روزنامه نگاران به
مراتب در این چهار سال روزگار بدتری را گذراندند.
روزنامه های کارگزاران، تهران امروز، روزگار
، آریا، شرق، هم میهن، همشهری عصر و ... و شهروند امروز و مجله زنان و
مدرسه و .. جزو نشریاتی هستند که به اتهام توهین به رییس جمهور و یا تخریب
برنامه های او و یا بهانه های مشابه توقیف شدند.
کارنامه هیات نظارت
با روی کار آمدن دولت نهم، هیات نظارت بر
مطبوعات نیز به عنوان یکی از نهادهای توقیف کننده مطبوعات عمل کرد، در
حالی که در دوره قبلی توقیف ها توسط قوه قضاییه انجام می شد و هیات نظارت
به تذکر و یا در موارد حاد به معرفی نشریه ای که از نظر آنان متخلف بود،
به دادگاه اکتفا می کرد.
نخستین مجله ای که در هیات نظارت با تغییر
ترکیب آن به محاق توقیف رفت، مجله کارنامه بود. مجله زنان نیز به دستور
این هیات توقیف شد.
اول آبان 1385 ؛ توقیف روزگار برای شباهت با شرق
روزنامه روزگار به دلیل مشابهت با روزنامه شرق توقیف شد.
هیات نظارت بر مطبوعات، حکم توقیف روزنامه روزگار را به دلیل آنچه مشابهت با روزنامه شرق خوانده صادر کرده است.
روزنامه روزگار از روز23 مهر انتشار خود را
به مدیر مسئولی فرزانه خرقانی آغاز کرد اما پس از انتشار سه شماره، مديرکل
مطبوعات داخلی وزارت ارشاد طی نامه ای به مدیران روزنامه هشدار داد که به
دليل اينکه اين روزنامه با عنوان نشريه سياسی ثبت نشده، از انتشار مطالب
سياسی در آن خودداری کنند.
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین از
مسئولان این روزنامه خواست تا طراحی صفحات روزنامه را هم به گونه ای تغيير
دهند که شبيه روزنامه توقیف شده شرق نباشد.
8 بهمن 1386؛ امتیاز ماهنامه زنان لغو شد
خبرگزاری ها از لغو امتیاز ماهنامه زنان به دستور هیات مرکزی نظارت بر مطبوعات خبر دادند.
خبرگزاری های فارس و ایسنا به نقل از مقام
آگاه و بدون ذکر نام و پست او، خبر دادند که در جلسه روز دوشنبه هیات
نظارت بر مطبوعات مجوز ماهنامه زنان به مدیرمسئولی شهلا شرکت را لغو کرد.
این منابع، دلیل لغو مجوز ماهنامه زنان را
"درج مطالب و اخبار به گونه ای که موجب سلب امنیت روانی جامعه می شد، به
مخاطره انداختن سلامت روحی، فکری و روانی مخاطب و القای این که در جامعه
امنیت وجود ندارد و سیاه نمایی وضعیت زنان در جمهوری اسلامی" اعلام کردند.
26 اسفند 1386؛ مجله های هنری هم توقیف شدند
هیات
نظارت بر مطبوعات در ایران، در آستانه عید چند نشریه را لغو امتیاز کرد که
در میان آن ها سه مجله هفت، دنیای تصویر و شوکا از مطبوعات جدی حوزه هنر و
ادبیات بودند.
طبق خبر اعلام شده از سوی خبرگزاری فارس،
این مطبوعات به استناد تبصره ماده ۱۱ قانون مطبوعات لغو مجوز شدند. تبصره
ماده ۱۱ می گوید: درصورتی که صاحب پروانه یکی از شرایط مقرر درماده (۹)
این قانون را فاقد شود، به تشخیص هیئت نظارت مقرر درماده (۱۰) و با رعایت
تبصره های آن، پروانه نشریه لغو می شود.
در خبر اعلامی توضیح داده نشده است که
صاحبان پروانه های این مطبوعات، در طول این مدت کدام یک از شرط های ششگانه
تبصره ماده ۱۱ را از دست داده اند. این در حالی است که این مجلات تا کنون
هیچ تذکری از هیات نظارت دریافت نکرده اند.
اول تیر 1387 ؛ پروانه انتشار تهران امروز لغو شد
پروانه انتشار روزنامه تهران امروز در پی انتشار مطالب انتقادآمیز از عملکرد دولت محمود احمدی نژاد لغو شد.
این روزنامه در ویژه نامه سالگرد انتخاب
محمود احمدی نژاد به ریاست جمهوری که روز اول تیر منتشر شده بود، ضمن
انتقاد از کارنامه اقتصادی و مالی او، عملکرد مالی احمدی نژاد را در دوران
شهرداری تهران به زیر سوال برده بود.
در پی احضار قربانزاده، مدیر مسوول تهران
امروز به دادگاه رسيدگي به تخلفات كاركنان دولت و رسانه ها، پروانه این
روزنامه به علت افترا و فقدان شرایط انتشار لغو شد.
در این حال، روزنامه تهران امروز در
یادداشتی در شماره روز یکشنبه خود که در وب سایت این روزنامه هم منتشر شد
، از انتشار مطالب انتقادی در ویژه نامه خود عذرخواهی کرد.
12 تیر 1386 ؛ روزنامه هم میهن توقیف شد
توقیف هم میهن در همان روزی انجام گرفت که
این روزنامه در مجله ضمیمه خود به اظهارات انتقادبرانگیز احمد جنتی، خطیب
نمازجمعه تهران پرداخت.
روزنامه هم میهن در دور جدید خود حدود دو
ماه منتشر شد اما دادسرا طی ابلاغیه ای کتبی به آقای کرباسچی در مورد
دلیل توقیف مجدد روزنامه اعلام کرده که مراحل دادرسی که به رفع توقیف
روزنامه انجامیده اشکال داشته و همچنین این روزنامه مرتکب تخلفات تازه ای
شده که برای رسیدگی به آنها پرونده ای تشکیل شده است.
چند صفحه نخست مجله ضمیمه هم میهن به موضوع
خواب و رؤيا و حکایت های تاریخی و مذهبی و طنزآمیز در این زمینه اختصاص
یافته بود: «چند روز پیش یکی از دوستان می گفت در زمان انتخابات در تاکسی
از راننده پرسیدم به چه کسی رأی می دهی؟ او گفت: نمی دانم اما مادرم که
چند سال پیش فوت کرده دیشب به خوابم آمده و گفت به احمدی نژاد رأی بده»
15 مرداد 1386؛ شرق دوباره توقیف شد
روزنامه شرق، روزنامه اصلاح طلبی بود که بسیاری از روزنامه نگاران اصلاح طلب در آن قلم می زدند.
در تاریخ ۲۰ شهریور ۱۳۸۵ خبر توقیف شرق برای
دومین بار، انتشار یافت که علت آن چاپ یک کاریکاتور روز پنجشنبه ۱۶ شهریور
۱۳۸۵ عنوان شد. در این کاریکاتور تصویری از یک خر در برابر یک اسب در صفحه
شطرنج کشیده شده بود.
این روزنامه در تاریخ ۲۰ اسفند ۱۳۸۵ رفع
توقیف شد و پس از هشت ماه توقیف از سوی هیأت نظارت بر مطبوعات ، انتشار
مجدد خود را از روز دوشنبه ۲۴ اردیبهشت از سرگرفت.
روزنامه شرق در ۱۵ مرداد ۱۳۸۶ بار دیگر به
دستور هیأت نظارت بر مطبوعات توقیف شد. علت توقیف چاپ مصاحبه با یکی از
نویسندگان ایرانی که در خارج از ایران زندگی می کرد، بود. شرق دوبار برای
انتشار این مصاحبه بصورت غیر عمد، عذر خواهی کرد اما در نهایت توقیف شد.
محمود علیزاده طباطبایی، وکیل مدافع روزنامه
شرق علت توقیف روزنامه را غیر قانونی دانست و گفت: توقیف روزنامه مبنای
قانونی ندارد زیرا دستگاه قضایی متعرض فرد مصاحبه شونده نشده است.
مواردی که هیات نظارت می تواند روزنامه را
توقیف کند مشخص است که توهین به مراجع و رهبری یکی از آنهاست اما مصاحبه
با فردی که در آن مصاحبه فحشا و منکری هم نیامده، نمی تواند علت توقیف
باشد.
دی 1386 ؛ پروانه آریا پیش از انتشار لغو شد
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از لغو پروانه انتشار روزنامه آریا خبر داد.
محمد پرویزی، مدیرکل مطبوعات داخلی این
وزارتخانه، با اعلام این خبر گفت این تصمیم با استناد به ماده 16 قانون
مطبوعات گرفته شده است.
بر اساس این قانون در صورتی که به تشخیص
هیئت نظارت، یک نشریه بدون عذر موجه در ظرف یک سال بطور منظم منتشر نشود،
پروانه این نشریه لغو خواهد شد.
روزنامه آریا در سال 1379 در کنار چندین
روزنامه اصلاح طلب دیگر از سوی قوه قضائیه ایران توقیف شد، اما در نهایت
در اواخر سال 1385 این روزنامه مجددا اجازه انتشار یافت.
4 مرداد 1387 ؛ توقیف موقت همشهری عصر
خبرگزاری دولتی ایران از توقیف چاپ عصر روزنامه همشهری توسط هیات نظارت بر مطبوعات خبر داد.
علت توقیف این نشریه «نشر مطالب خلاف واقع و خبرهای نادرست با هدف ایجاد نابسامانی در وضعیت اقتصادی کشور» عنوان شده است.
بر اساس گزارش ایرنا، هیات نظارت بر مطبوعات
برای انتشار همشهری عصر مجوز صادر نکرده بود، اما خبرگزاری نیمه رسمی فارس
گزارش داده که طی توافقی كه بين مسئولان روزنامه همشهری و هيئت نظارت بر
مطبوعات صورت گرفت، همشهری عصر به صورت داوطلبانه 3 ماه منتشر نمی شود.
این خبرگزاری افزوده که به اين نشريه تذكر
كتبی داده شده و اعلام شده كه در صورت تكرار موارد مشابه، تصميم جدی تر
در مورد همشهری عصر اتخاذ خواهد شد.
16 آبان 87؛ هفته نامه شهروند امروز توقیف شد
عليرضا ملکيان، معاون مطبوعاتی و اطلاع
رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت، هفته نامه شهروند امروز به دليل
رعايت نکردن زمينه انتشار توسط هيات نظارت بر مطبوعات، توقيف شد.
به گفته عیسی سحر خیز علیرغم ابهاماتی که در
خصوص دلایل توقیف نشریه وجود داشت، اتهام اصلی وارد شده به نشریه وارد شدن
به حوزه سیاسی است بدون آنکه این نشریه مجوز این فعالیت را داشته باشد.
بدون شک اگر دولت تمایل داشت که این نشریه را حفظ کند، با چنین بهانه ای آن را به محاق توقیف نمی برد.
11 دی 1387؛ روزنامه کارگزاران توقیف شد
محمد پرویزی، مدیرکل مطبوعات و خبرگزاری های
داخلی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به خبرگزاری دولتی ایران گفت: "این
نشریه در شماره روز گذشته خود (۳۰ دسامبر، ۱۰ دی) با چاپ مطلبی جنایات ضد
بشری رژیم صهیونیستی در غزه را تطهیر کرده و مدافعان فلسطینی را گروهی
تروریست و اقدام آنها را حرکتی ضد بشری قلمداد کرده است".
روزنامه کارگزاران در صفحه ۲ شماره مورد
اشاره خود، بخشی کوچک از اطلاعیه دفتر تحکیم وحدت را تحت عنوان «محکومیت
فجایع خونبار غزه» منتشر کرده بود.
در بخشی از این اطلاعیه که در روزنامه
کارگزارن نقل شده آمده است: جنایات امروز اسرائیل در غزه به شدت محکوم
است. اما به همان اندازه پناه گرفتن گروه های تروریستی در کودکستان ها و
بیمارستان ها جهت حمله به طرف مقابل که موجبات بمباران و مرگ بیشتر کودکان
و غیر نظامیان را فراهم آورده نیز محکوم و حرکتی ضد بشری است.
این در حالی است که مهران کرمی، سردبیر
روزنامه کارگزاران می گوید: در چند روز گذشته پوششی گسترده به تحولات غزه
داده بودیم و رویکردی انتقادی به تجاوزات اسرائیل داشتیم و آن را به عنوان
جنایات ضد بشری و نسل کشی محکوم کرده بودیم.
او گفت در مطلب مورد اعتراض هیأت نظارت بر
مطبوعات هم قرار بود اصلاحاتی صورت بگیرد که سهواً در نسخه ای که به
چاپخانه فرستاده شد، از قلم افتاد.
این مطلب در ستونی به اسم جامعه مدنی چاپ شده بود که اخبار کوتاه سیاسی را شامل می شد و در آن نامی از جنبش حماس برده نشده بود.
یاس نو؛ توقیف روزنامه یک روزه
جدیدترین مورد توقیف روزنامه «یاس نو» است.
روزنامه ای که به گزارش پايگاه اطلاعرساني انجمن صنفي روزنامه نگاران
ايران پس از صدور حكم قضايي و رفع ممنوعيت انتشار، در اقدامي بديع و بي
سابقه از جانب معاونت مطبوعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي پس از انتشار يك
شماره، توقيف شد.
روزنامه یاس نو در سال 82 توسط دادستانی
تهران توقیف موقت شده بود و پس از 6 سال و طی مراحل دادرسی و محاکمه اجازه
انتشار یافت . ولی پس از انتشار یک روزه دوباره توقیف شد و امروز گفته شد
که به دنبال اعتراض وکیل و مدیر مسئول روزنامه، وزارت فرهنگ و ارشاد
اسلامی از دادگاه در مورد نحوه انتشار آن استعلام کرده سپس رياست دادگاه
در چارچوب قوانين کشور اعلام کرد در حکم صادره از اين دادگاه روزنامه ياس
نو نه توقيف شده و نه لغو امتياز شده است. به نظر می رسد فعلا این روزنامه
رفع توقیف شده و خوشبختانه قرار است از روز شنبه دوباره منتشر شود.
خودتان در مورد برخوردی که با این روزنامه
در تب و تاب انتخابات شده، قضاوت کنید. بدون شک این برخورد برای حذف رسانه
جناح مقابل احمدی نژاد و حامیان میر حسین موسوی صورت گرفته است.
تکان دهنده است که سردمدار این جریان خود را سردمدار مدارا با مطبوعات می داند.
بد نیست توقیف سه روزه فرمایشی خبرگزاری
فارس که به شدت به دولت نهم نزدیک است در ایام ارتحال امام در سال گذشته
را نیز به یاد بیاوریم. توقیفی که در حد یک مرخصی استحقاقی برای
گردانندگانش بود.
توقیف چند ماهه روزنامه ایران هم منجر به تغییر کادر و جایگزینی یاران جدید احمدی نژاد شد.
گویا یوغ توقیف برای مطبوعات نیز بر اساس تیوری خودی و غیر خودی عمل می کند.